Jeszcze niedawno krążyły opinie, że słaby rozwój technologiczny Polski spowodowany jest brakiem odpowiednich środków na finansowanie badań i działań rozwojowych oraz nikłą ingerencją państwa we wspieraniu innowacji. Jednak sytuacja zmienia się. W jaki sposób państwo może wpływać i pośredniczyć w rozwoju inwestycji przedsiębiorstw poprzez wykorzystanie funduszy Private Equity (PE) czy Venture Capital (VC)?

W ramach pobudzania innowacyjności i przedsiębiorczości państwo może przyjąć dwojaką rolę. W charakterze podmiotu ułatwiającego finansowanie innym podmiotom, przyjmuje postawę pasywną. Natomiast będąc podmiotem finansującym działalność, państwo posiada charakter aktywny.
Państwo – inwestor pasywny

Przyjmując postawę pasywną, państwo wspiera innowacyjnych inwestorów poprzez postawienie do dyspozycji potrzebnego im kapitału własnego. Przedsiębiorca ubiegający się o takie środki, może je uzyskać za pośrednictwem prywatnych funduszy Venture Capital/Priveat Equity, które w określonych przez państwo dziedzinach oraz na warunkach przez nie ustalonych, reinwestują powierzony im kapitał.

Państwo – inwestor aktywny

W roli inwestora aktywnego, państwo będzie posiadało najbardziej bezpośredni wpływ na rozwój innowacyjnych przedsiębiorstw poprzez zakładanie publicznych funduszy Venture Capital oraz wyposażanie ich w niezbędne do funkcjonowania środki. Za pomocą tych podmiotów państwo ma możliwość wpływania na kierunek rozwoju, który przyczyni się do wzrostu nie tylko przedsiębiorstw, ale również całego kraju.

Aktywny charakter państwa w rozwoju małych i średnich przedsiębiorstw można również dostrzec w zakładaniu przez państwo instytucji wspierających procesy innowacyjne. Wyróżnia się tu przede wszystkim:

• Centra wynalazcze – instytucje założone przez państwo lub też przy jego wsparciu przy np. uczelniach technicznych, udzielają pomocy wynalazcom czy posiadaczom innowacji będących na etapie badań i rozwoju. Laboratoria i fachowcy centrów wynalazczych dają możliwość posiadaczom innowacyjnego projektu technicznego czy technologicznego na doprowadzenie go do fazy rozwoju, w której możliwa jest weryfikacja koncepcji na rynku.

• Parki technologiczne – podmioty finansowane ze środków publicznych udostępniają młodym firmom, na okres 2-3 lat, infrastrukturę i know-how oraz świadczą usługi mające na celu pomoc w przezwyciężeniu barier związanych z wytworzeniem prototypów oraz wprowadzeniem próbnych partii wyrobów na rynek.

• Ośrodki doradcze – instytucje specjalizujące się w czystym doradztwie ekonomicznym i prawnym, jak również realizacji projektów badawczych oraz rozwojowych, związanych z transferem technologii z instytucji badawczych do małych i średnich przedsiębiorstw.

Rola państwa we wspieraniu procesu finansowania za pomocą wspomnianych funduszy polega również na wprowadzaniu specjalnych regulacji. Obejmują one w szczególności kwestie wyposażenia funduszy w kapitał, struktury portfela udziałów, subwencji i gwarancji ze strony państwa, obciążeń podatkowych. Mają one na celu ograniczanie ryzyka związanego z finansowaniem innowacyjnych przedsięwzięć oraz zachęcanie kapitałodawców do angażowania środków w tego typu działalność.