Dotacje unijne są narzędziem realizacji polityki regionalnej UE . Są one zasobem finansowym , który pomaga w modernizacji oraz restrukturyzacji gospodarek krajów UE poprzez zwiększanie spójności gospodarczej oraz społecznej tych państw.

Działania funduszy skupiają się przede wszystkim na wspieraniu regionów słabiej rozwiniętych. Polska z powodu niskiego ( porównując z krajami członkowskimi ) poziomu rozwoju gospodarczego jest w całości objęta Celem 1 polityki regionalnej UE . ( Cel 1 – „promowanie rozwoju i dostosowań strukturalnych w regionach słabiej rozwiniętych”, Są to regiony, których PKB wynosi nie więcej niż 75% średniej UE, ok. 70% funduszy strukturalnych jest skierowanych na realizacje tego celu ) .

Fundusze strukturalne mają pomóc polskiej gospodarce w staniu się bardziej konkurencyjną . Mają także na celu wsparci w zmniejszeniu bezrobocia oraz różnic w poziomie rozwoju regionalnego.

Istnieją cztery rodzaje funduszy strukturalnych:

1. Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego
- powstał w 1975 roku, jako odpowiedź na coraz to większe różnice w rozwoju regionalnym państw członkowskich. Ze środków tego funduszu finansowane są projekty, które dotyczą m.in. :

• inicjatyw na rzecz rozwoju regionalnego
• zatrudnienia w małych i średnich przedsiębiorstwach
• ogólnie małych i średnich przedsiębiorstw
• rentownych inwestycji produkcyjnych, które sprzyjają tworzeniu nowych miejsc pracy
• rozwoju społeczeństwa informacyjnego
• ochronie środowiska
• rozwoju turystyki i kultury
  

2. Europejski Fundusz Społeczny
- jest najstarszym funduszem strukturalnym ( istnieje już od 1957 r.), jest to najważniejszy instrument finansowy wspólnotowej polityki regionalnej. Środki są przeznaczone przede wszystkim na zapobieganie i przeciwdziałanie bezrobociu oraz na rozwój potencjału kadrowego.

3. Europejski Fundusz Orientacji i Gwarancji Rolnej- Sekcja Orientacji
- fundusz powstał w 1964 r jako pomoc w procesie przekształceń w rolnictwie.

4. Finansowy Instrument Wspierania Rybołówstwa
- istnieje od 1993 roku, powstał na skutek reformy funduszy strukturalnych. Ma on na celu promocję zmian w sektorze rybołówstwa.

Do osiągnięcia celów funduszy strukturalnych, a zwłaszcza tych w zakresie poprawy konkurencyjności i innowacyjności polskiej gospodarki oraz zmniejszeniu bezrobocia mają służyć programy operacyjne. Każdy z programów jest przyporządkowany do innej dziedziny społeczno-gospodarczej.

Ś rodki, które zostały udostępnione Polsce w ramach polityki regionalnej, są wykorzystywane poprzez realizację następujących programów operacyjnych:

Zintegrowany Program Rozwoju Regionalnego
Celem głównym jest: Tworzenie warunków konkurencyjności regionów oraz przeciwdziałanie marginalizacji niektórych obszarów w taki sposób, aby sprzyjać długofalowemu rozwojowi gospodarczemu kraju, jego spójności ekonomicznej, społecznej i terytorialnej oraz integracji z Unią Europejską.

Priorytety ZPORR oraz działania, które są skierowane na pomoc dla przedsiębiorstw

• Rozbudowa i modernizacja infrastruktury służącej wzmacnianiu konkurencyjności regionów
• Wzmocnienie rozwoju zasobów ludzkich w regionach
• Promocja przedsiębiorczości
• Rozwój lokalny
  
• Mikroprzedsiębiorstwa

Sektorowy Program Operacyjny Wzrost Konkurencyjności Przedsiębiorstw

Cel:
Poprawa pozycji konkurencyjnej przedsiębiorstw działających na terenie Polski w warunkach Jednolitego Rynku Europejskiego

Priorytety oraz działania, które są skierowane na pomoc dla przedsiębiorstw, oraz instytucji wspierających firmy:

I. Rozwój przedsiębiorczości i wzrost innowacyjności poprzez wzmocnienie instytucji otoczenia biznesu

• Wzmocnienie instytucji wspierających działalność przedsiębiorstw
• Poprawa dostępności do zewnętrznego finansowania inwestycji przedsiębiorstw
• Tworzenie korzystnych warunków dla rozwoju firm
• Wzmocnienie współpracy między sferą badawczo-rozwojową a gospodarką
• Rozwój systemu dostępu przedsiębiorców do informacji i usług publicznych on-line.