Ministerstwo Rozwoju Regionalnego twierdzi, że w ustawie o zasadach prowadzenia polityki rozwoju celowo zostały zamieszczone przepisy wskazujące na możliwość odwołania się jedynie w przypadku oceny negatywnej, tj. takiej, w ramach której wnioskodawca nie uzyskał minimum punktów niezbędnego, aby móc zakwalifikować jego projekt do dofinansowania. W sytuacji uruchomienia procedury odwoławczej w odniesieniu do projektu niezakwalifikowanego do dofinansowania, jedynie ze względu na brak środków w ramach posiadanej alokacji na konkurs, wynik tej procedury może ponownie zostać rozpatrzony negatywnie, ponieważ zabraknie pieniędzy dla wszystkich zainteresowanych. Wnioski z list rezerwowych mają szansę uzyskać dofinansowanie bez uruchamiania procedury odwoławczej, w przypadku rezygnacji innych beneficjentów czy oszczędności na przetargach.

Resort nie planuje nowelizacji przepisów ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju z zakresu procedury odwoławczej. Urzędnicy nie wykluczają jednak, że w przyszłości - korzystając ze zbieranych obecnie doświadczeń w tej materii, w tym biorąc pod uwagę istniejące orzecznictwo – zmienione zostaną przepisy dotyczące procedury odwoławczej w taki sposób, aby były one bardziej jednoznaczne i kompleksowe, ale też zapewniające sprawny przebieg procesu aplikowania, nie powodując skomplikowania i przedłużenia całego procesu wdrażania funduszy strukturalnych.
Rafał Makowski
Współpracownik FE, dziennikarz ,,Panoramy Leszczyńskiej’’, specjalizuje się w tematyce unijnej

Potrzebna dobra wola sądów

Rafał Cieślak, wspólnik zarządzający w Kancelarii Doradztwa Gospodarczego Cieślak & Kordasiewicz z Warszawy:
W odczuciu wnioskodawców, jeżeli dofinansowanie nie zostanie przyznane, ocena jest negatywna bez względu na to, czy projekt formalnie zakwalifikował się do uzyskania środków unijnych. Przy tak dużej konkurencji, fakt znalezienia się na liście rezerwowej lub liście projektów rekomendowanych do wsparcia praktycznie nie zmienia sytuacji projektodawcy. Istotę sprawy stanowi tu wyczerpanie alokacji środków w ramach działania lub priorytetu, gdyż tylko w takim przypadku wnioskodawcy nie przysługuje żaden środek odwoławczy. Niestety, część wnioskodawców nie ma dziś podstaw prawnych do dochodzenia swych racji na drodze sądowej lub innej. Z praktyki nie znam też pozytywnych doświadczeń wnioskodawców próbujących dochodzić swych racji w sądzie powszechnym. W mojej ocenie regulacje powinny być zmienione w taki sposób, aby umożliwić składanie odwołania również w sytuacji wyczerpania alokacji środków. Uważam ponadto, że zarówno instytucje pośredniczące (zarządzające), jak też sądy administracyjne, mogłyby przy odrobinie dobrej woli uznać w obecnym stanie prawnym interpretację odmienną od powszechnie przyjmowanej.

Błędne pouczenie

Fragment uzasadnienia orzeczenia NSA z 18 lutego 2010 r.:
- Możliwość wniesienia środka odwoławczego w sposób jednoznaczny uzależniona jest wyłącznie od oceny projektu. Zgodnie z art. 30 b ust. 1 ustawy, wniesienie środka odwoławczego przewidzianego w systemie realizacji programu operacyjnego dopuszczalne jest tylko w przypadku negatywnej oceny projektu. Przyjąć należy, że właśnie z uwagi na fakt, iż tylko negatywna ocena projektu daje możliwość wniesienia środka odwoławczego, wyłącznie w tego typu informacji właściwa instytucja zobligowana jest zamieścić uzasadnienie wyników oceny oraz pouczenie o możliwości wniesienia środka odwoławczego. Wątpliwości nie powinno więc budzić, że informacja o pozytywnej ocenie projektu, ze wskazaniem na umieszczenie tego projektu na liście rezerwowej, nie stanowi informacji o negatywnej ocenie projektu w rozumieniu art. 30 b ust. 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Tym samym informacja taka wyklucza wniesienie środka odwoławczego przewidzianego ww. przepisem. Błędne pouczenie zarówno o możliwości wniesienia środka odwoławczego - sprzecznie z regulacją zawarta w art. 30 b ust. 1 ww. ustawy - jak i o możliwości wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie czyni rozpoznanego środka odwoławczego i skargi dopuszczalnymi.

To naturalny przesiew

Anna Konik - Żurawska, rzecznik Ministerstwa Rozwoju Regionalnego:
Nie znajduje uzasadnienia postrzeganie wnioskodawców, których projekty – mimo pozytywnej oceny – nie uzyskały dofinansowania, jako pokrzywdzonych rozstrzygnięciami właściwych instytucji. Kwestię tę należy postrzegać raczej w kategoriach naturalnego i oczywistego przesiewu projektów zgłoszonych do dofinansowania w taki sposób, aby dofinansowanie mogły uzyskać najlepsze spośród zgłoszonych w ramach konkursów, czyli najbardziej konkurencyjne. Wnioskodawcy z list rezerwowych, bądź też z niższych pozycji list rankingowych, mają do wyboru albo oczekiwanie na uwolnienie się dodatkowych środków, które właściwe instytucje mogłyby przeznaczyć na dofinansowanie projektów z takich list, albo też złożenie nowego wniosku o dofinansowanie w ramach kolejnego konkursu, dokładając wszelkich starań, aby projekty te przygotowane zostały jeszcze lepiej i w sposób bardziej wpisujący się w cele i priorytety programów operacyjnych.

Dwie części oceny

Włodzimierz Wowczko, kierownik oddziału oceny merytoryczno-technicznej departamentu funduszy strukturalnych Urzędu Marszałkowskiego Województwa Świętokrzyskiego w Kielcach:
Najczęściej odwołania są składane na wynik oceny merytoryczno-technicznej, który jest decydujący o kwestii przyznania bądź nie dofinansowania. Ocena merytoryczno- techniczna składa się z dwóch części: części A, której dokonują eksperci i gdy projekt uzyska minimum 40 punktów, przechodzi do oceny w części B oraz części B, której dokonuje zarząd województwa. Najczęściej odwołania składają beneficjenci, którym zabrakła niewielka ilość punktów do uzyskania wymaganego minimum w części A (bądź odrzuceni w tej części oceny z tzw. kryteriów ogólnodopuszczających) lub do uzyskania końcowego wyniku (A+B), pozwalającego na włączenie do dofinansowania. Wszyscy próbują w protestach wykazywać, że ocena ich projektu została przeprowadzona nieprawidłowo w danym kryterium lub kryteriach, w związku z tym mają prawo do odwołania.