Firmy doradcze stanowią ważny element procesu ubiegania się o wsparcie zewnętrzne.

 

1. Jest Pan osobą o sporym doświadczeniu w pisaniu biznes planów oraz studiów wykonalności inwestycji. W jakim celu pisane są tego typu opracowania?

Celem każdego biznes planu oraz studium wykonalności jest udzielenie odpowiedzi na 3 pytania:
- czy projekt jest wykonalny?
- czy projekt jest racjonalny?
- czy projekt jest trwały?
Wykonalność projektu ustalana jest w odniesieniu do zidentyfikowanych barier o charakterze prawnym, organizacyjnym, finansowym lub technicznym. W ramach przedmiotowego opracowania w sposób kompleksowy identyfikuje się te ograniczenia, wskazując jednocześnie sposoby ich neutralizacji.

Racjonalność projektu mierzona jest w odniesieniu do spodziewanych efektów finansowych, gospodarczych oraz społecznych. Kategoria ta stanowi uzasadnienie projektu pod względem spodziewanych rezultatów, przyporządkowując każdemu z nich określone wagi.

W przypadku trwałości projektu analizowana jest zdolność utrzymania jego celów przez wymagany okres, włączając w to trwałość finansową (czyli zabezpieczenie odpowiednich środków na funkcjonowanie przedmiotu projektu po jego zakończeniu), trwałość instytucjonalną (czyli określenie podmiotu zarządzającego projektem) oraz trwałość organizacyjną (czyli opis powstałych struktur, sposobu dalszego funkcjonowania projektu oraz kwestii zarządzania).

Reasumując, zarówno biznes plany jak i studia wykonalności stanowić mają kompendia wiedzy o danym przedsięwzięciu, w sposób konkretny wskazujące na możliwości jego realizacji oraz spodziewane efekty.

2. Jaka jest podstawowa różnica między biznes planem a studium wykonalności?

Podstawowa różnica pomiędzy biznes planem a studium wykonalności odnosi się do zakresu obu opracowań oraz charakteru projektu nimi objętego. W sposób ogólny stwierdzić należy, iż o biznes planie mówimy w kontekście inwestycji komercyjnych, podejmowanych w większości przypadków przez przedsiębiorców i inne podmioty gospodarcze.

Studium Wykonalności dotyczy natomiast w większości przypadków przedsięwzięć infrastrukturalnych realizowanych przez jednostki sektora finansów publicznych, przede wszystkim przez samorządy oraz samorządowe osoby prawne. Inwestycje zawarte w biznes planach mają z reguły jeden prosty cel - przyniesienie wymiernych korzyści finansowych dla projektodawcy w postaci zwiększonych przychodów operacyjnych.

Przedsięwzięcia objęte studiami wykonalności są zazwyczaj projektami z dziedziny niedochodowych, a nawet generujących dość znaczną stratę, lecz mimo to racjonalnych z innego punktu widzenia.

O ile racjonalność przedsięwzięć komercyjnych badana jest jedynie w odniesieniu do korzyści finansowych, to w studiach wykonalności analiza ta jest znacznie poszerzona, obejmując dodatkowo badanie spodziewanych efektów społecznych, określenie wpływu projektu na środowisko naturalne oraz korzyści na poziomie oddziaływania na bezpośrednie otoczenie społeczno-gospodarcze.

Studium jest także znacznie szerszym dokumentem, gdyż w dużej części dotyczy kwestii wykonalności technicznej oraz analizę opcji i wariantów technologicznych, czego próżno szukać w biznes planie okrojonym jedynie do kwestii ekonomicznych

3. Czym powinien cechować się dobrze napisany biznes plan?

Dobrze napisany biznes plan powinien być dokumentem przede wszystkim konkretnym, tj. odnoszącym się do sedna danego przedsięwzięcia i jego rzeczywistego wymiaru. Opracowanie to powinno w sposób przystępny przedstawiać założenia inwestycji, opis otoczenia projektodawcy, uwarunkowania projektu, źródła jego finansowania oraz spodziewane efekty.

Ważne jest także kompleksowe ujęcie kwestii "wartości dodanej" z tytułu realizacji projektu, czyli wymiernej korzyści spodziewanej do osiągnięcia w wyniku zaangażowania środków, o które wnioskujemy.

Dobry biznesplan powinien być zatem zrozumiały dla osób oceniających, które nie zawsze posiadają całość wiedzy na temat danego przedsięwzięcia, ale od których przychylności zależy powodzenie naszego projektu.

Unikajmy zatem górnolotnych sformułowań oraz szczegółowego opisu kwestii technicznych, skupiając się raczej na zastosowaniu przedmiotowego przedsięwzięcia, na zakładanych efektach oraz na kwestii wykonalności inwestycji i naszej zdolności do realizacji wszystkich zakładanych celów.

4. Prowadzi Pan szkolenia z zakresu pisania wniosków oraz biznes planów
pod projekty unijne. Z czym mają najwieksze problemy uczestnicy tego
typu szkoleń?

Uczestnicy szkoleń najczęściej miewają problemy z częścią finansową biznes planu, wliczając w to przede wszystkim montaż finansowy, obejmujący podział źródeł finansowania na projekty oraz analizę finansową, dotyczącą prognoz na kolejne lata i części wskaźnikowej.

Do częstych problemów zalicza się także brak umiejętności posługiwania się tzw. "językiem dotacji", stanowiącym swoisty żargon złożony z terminów programowych, a dotyczących w większości przypadków odpowiedniego określania celów oraz założeń inwestycji w odniesieniu do priorytetów danego funduszu pomocowego.

Uczestnicy gubią się także w gąszczu pułapek spowodowanych niejasnością polskich przepisów oraz mnogością kryteriów formalnych. Firma Faber Consulting prowadziła liczne szkolenia dofinansowane ze środków UE, wśród których szczególnie istotne były zajęcia "Fundusze dotacyjne bez tajemnic", w ramach którego w sposób rzeczowy przybliżano uczestnikom kwestie skutecznego aplikowania o środki UE.

Mamy nadzieję, że zdobyte w ten sposób doświadczenia pozwolą nam na jeszcze efektywniejsze prowadzenie zajęć szkoleniowych.

5. Czy warto jest korzystać z usług firm doradczych? W jakim przypadku
warto powierzyć napisanie biznes planu konsultantom zewnętrznym?

Firmy doradcze stanowią ważny element procesu ubiegania się o wsparcie zewnętrzne, choćby tylko z tego sposobu, iż zawsze dysponują aktualną wiedzą na temat danego programu pomocowego. I co jest najciekawsze, z ich usług korzystają w większości firmy duże i bogate, dla których outsourcing jest podstawą efektywnego funkcjonowania.

Firmy te nie zajmują się bowiem na co dzień śledzeniem aktualnych informacji dotacyjnych i sporządzaniem na ten cel biznesplanów lub studiów wykonalności, co sprawia, iż optymalnym rozwiązaniem jest powierzenie tego zadania jednostkom zewnętrznym, wyspecjalizowanym w tego rodzaju operacjach.

Samodzielne aplikowanie o wsparcie jest o tyle efektywne, o ile projektodawca może poświęcić danemu przedsięwzięciu niezbędną ilość czasu i uwagi, co w przypadku osób zarządzających sporym przedsiębiorstwem jest niemal niemożliwe.